Μαθητές με προβλήματα ομιλίας και η αντιμετώπισή τους στην Αγγλία

Η σωστή ομιλία στην προσχολική αγωγή είναι βασική προϋπόθεση ωστε ένας μαθητής να μπορεί να έχει μια επιτυχημένη εξέλιξη στον τομέα της γραφής και της ανάγνωσης.


Δεν είναι λίγοι οι επιστήμονες στον τομέα των παιδαγωγικών που κάθε χρόνο συγχέουν όλο και περισσότερο την ικανότητα ομιλίας με την ικανότητα γραφής.

Για να μπορέσει ένας μαθητής να μάθει να αποκωδικοποιεί το γραπτό λόγο αλλα και να γράφει με καλή έκφραση και πλούσιο λεξιλόγιο, θα πρέπει πρώτα να έχει τη σωστή γλώσσα εντυπωμένη στον εγκέφαλό του. 

Στην Αγγλία υπάρχει η επιθυμία ένα παιδί να έχει χτίσει το βασικό, επικοινωνιακό του λεξιλόγιο μέχρι τα 3 του χρόνια.  Ωστόσο δεν είναι σπάνιες οι περιπτώσεις παιδιών στη Nursery Class ή το Preschool Room που θα μιλάνε πολύ λιγότερο απο τα υπόλοιπα.

Αυτό είναι άλλωστε συνηθισμένο φαινόμενο σε παιδιά νέων μεταναστών σε μια χώρα υποδοχής.

Στα σχολεία της Αγγλίας αναμένεται στη Nursery Class οτι τα παιδιά θα έχουν χτίσει ήδη μια βασική ομιλία, γιαυτό και η έμφαση πια δίνεται στην ομιλία μέσω προτάσεων αντί για μονολεκτικές απαντήσεις.

Γιαυτό υπάρχουν και δραστηριότητες όπως circle time, και σωστά δομημένο questioning και partner talk ωστε τα παιδιά να ενθαρυνθούν να δώσουν απαντήσεις με προτάσεις και όχο μονολεκτικά. 

Σε καθημερινή βαση, μέσα σε μια σχολική τάξη η ομιλία των μαθητών ενθαρρύνεται μέσα απο:

  • Circle time : Tο circle time είναι μια ευκαιρία για το δάσκαλο να λειτουργήσει ως γλωσσικό μοντέλο και να παρουσιάσει τον τρόπο ομιλίας που θα ήθελε να δει απο τους μαθητές. Σε μια προσχολική τάξη το circle time συμβαίνει συνήθως  2-3 φορές την ημέρα. 
  • Questioning:
  • Έχω αναλύσει διεξοδικά το questioning, τον τρόπο σχεδιασμού του στο planning, και τη σημασία του στην ομιλία των μαθητών, και θα μπορέσετε να το δείτε αναλυτικά σε αυτό το άρθρο. 
  • Talking Partners:Η μέθοδος Talking Partners είναι πολύ γνωστή κυρίως στα κρατικά Αγγλικά σχολεία, και εφαρμόζεται απο τα περισσότερα σχολεία στα οποία έχω πάει. Στο παρακάτω video θα δείτε ένα παράδειγμα του Talk Partners σε μια τάξη Year 2.

Ωστόσο, παρά όλες τις παραπάνω προσεκτικές λεπτομέρειες στο planning ενός Δασκάλου, και παρά την καλή θέληση, δυστυχώς πάντα θα υπάρξουν μαθητές που θα χρειαστούν επιπλέον στήριξη στην ομιλία τους.

Με ποιό τρόπο λοιπόν υποστηρίζονται τέτοιοι μαθητές;


Αξίζει πρώτα να δούμε τις αιτίες για τις οποίες ένας μαθητής μπορεί να έχει καθυστέρηση ομιλίας:

  1. Ειδικές ανάγκες (SEN)
  2. Προβλήματα άρθρωσης
  3. Χαμηλή γνώση Αγγλικών (EAL) και έλλειψη αυτοπεποίθησης. 

1.Eιδικές Ανάγκες

Στην περίπτωση των μαθητών με ειδικές ανάγκες, πιο συχνή είναι η περίπτωση μαθητών που αργούν στην ομιλία λόγω αυτισμού.

Οι μαθητές που ανήκουν σε αυτή την κατηγορία διαφέρουν καθότι κάποιοι μπορεί να κατέχουν σωστά την ομιλία αλλα να δυσκολεύονται σε social skills, ενώ άλλοι μπορεί να έχουν non-verbal αυτισμό.


Σε κάθε περίπτωση, απο τη στιγμή που θα υπάρξει υποψία αυτισμού ή υποψία SEN γενικότερα, ο εκάστοτε εκπαιδευτικός οφείλει να συνεργαστεί με τον υπεύθυνο SEN του σχολείου ή του Nursery και να συμπληρώσει το λεγόμενο ”cause for concern” form.

Αυτό το form αποστέλλεται στο Δήμο και μπαίνει σε μια waiting list ωστε ο μαθητής να εξεταστεί απο κάποιον ειδικό και να λάβει διάγνωση.

Απο τη στιγμή της διάγνωσης θα συζητηθεί το αν και κατα πόσο ο μαθητής χρειάζεται παράλληλη στήριξη ωστε να του ανατεθεί ένας Learning Support Assistant. 

Ο κάθε μαθητής με SEN υποστηρίζεται στην ομιλία του με διαφορετικούς τρόπους αναλόγως πάθησης. Πολλές φορές ενδέχεται να χρειάζεται παρέμβαση πολλών ειδικών όπως εργοθεραπευτές, κινησιοθεραπευτές, μουσικοθεραπεία κ.λ.π. 

Πολύ συχνά οι θεραπείες αυτές συνδυάζονται με κάποιο πρόγραμμα γλωσσικής υποστήριξης σαν αυτά που θα δούμε παρακάτω.

2.Προβλήματα άρθρωσης

Οι μαθητες με προβλήματα άρθρωσης δεν είναι δύσκολο να εντοπιστούν. Πολλοί μαθητές με αυτό το πρόβλημα ενδέχεται να έχουν πλούσιο λεξιλόγιο και σωστή γνώση της γλώσσας, αλλα λόγο του σοβαρού προβλήματος άρθρωσης να αδυνατούν να γίνουν κατανοητοί. 

Μαθητές με τέτοιο πρόβλημα συχνά κρινονται ως πολυ χαμηλότερου επιπέδου στην ανάγνωση και την αναγνώριση γραμμάτων απο ότι πραγματικά είναι, καθοτι αδυνατούν να τα προφέρουν σωστά και να γίνουν κατανοητοί απο τους εκπαιδευτικούς.

Η πορεία της στήριξης των μαθητών αυτών είναι παρόμοια με αυτή των μαθητών με SEN. 

Ο εκπαιδευτικός πρέπει να παραπέμψει το μαθητή για εξέταση μέσω ενός ”cause of concern” form, και στη συνέχεια κατόπιν διάγνωσης ανατίθεται στο μαθητή ένας λογοθεραπευτής.

Και σε αυτή την περίπτωση, εαν προκύψει υποψία έλλειψης λεξιλογίου, οι μαθητές μπορεί να παρακολουθήσουν παράλληλα με τη λογοθεραπεία πρόγραμμα γλωσσικής υποστήριξης σαν αυτά που θα δούμε παρακάτω.

3. Χαμηλή γνώση Αγγλικών (EAL) και έλλειψη αυτοπεποίθησης. 

Σε οποιοδήποτε κρατικό σχολείο της Αγγλίας η πλειονότητα των μαθητών είναι πια EAL (English As an Additional Language), ενώ σε ιδιωτικά Day Nurseries μεγάλο ποσοστό παιδιών προέρχονται απο διαπολισισμικές οικογένειες και δίγλωσσα περιβάλλοντα.

Αυτό σημαίνει οτι μεγάλο ποσοστό των μαθητών που θα αντιμετωπίσετε ενδέχεται να μιλάει ελάχιστα ή καθόλου Αγγλικά, ή ακόμα να μιλούν Αγγλικά με αυτοπεποίθηση αλλα να μην έχουν πλούσιο και κατάλληλο λεξιλόγιο.

Όλα τα παραπάνω δημιούργησαν με το πέρασμα του καιρού την ανάγκη για προγράμματα γλωσσικής στήριξης τα οποία εφαρμόζονται συχνά σε σχολεία και Nurseries με σκοπό να αναπτύξουν τη γλώσσα των μαθητών με EAL ή χαμηλή αυτοπεποίθηση. 

Ας δούμε μερικά απο αυτά:

1. Talk Boost

Το πρόγραμμα Talk Boost εφαρμόζεται απο πολλά κρατικά σχολεία. Πρόκειται για ένα Intervention Programme, δηλαδή ένα πρόγραμμα παρέμβασης που εφαρμόζεται σε μικρές ομάδες μαθητών με προβλήματα ομιλίας κατα τη διάρκεια της μέρας τους.

Μια δραστηριότητα Talk Boost συνήθως διαρκεί 30′-60′ και γίνεται σε ομάδες 5-6 μαθητών και 2-3 φορές την εβδομάδα. 


Τα σχολεία που εφαρμόζουν το πρόγραμμα αυτό, συνήθως εκπαιδεύουν τους Teaching Assistants οι οποίοι με τη σειρά τους εφαρμόζουν interventions σε ομάδες μαθητών. 


Στα παρακάτω video θα δείτε τη γενική φιλοσοφία και την εφαρμογή ενός τετοιου προγράμματος.

2. Every Child A Talker 

Η μέθοδος Every Child a Talkerγνωστή εν συντομία ως ECAT, είναι μια κρατική μέθοδος παρέμβασης για μαθητές με προβλήματα ομιλίας. 


Θα τη δείτε να εφαρμόζεται περισσότερο σε ιδιωτικά Nurseries παρά σε σχολεία. Η μέθοδος αυτή έχει αναθέσει προγράμματα βελτίωσης της ομιλίας σε ειδικά κέντρα ανα την Αγγλία.

Αυτά με τη σειρά τους έχουν ειδικούς αντιπροσώπους που συνεργάζονται με τα Nurseries που χρησιμοποιούν τη μέθοδο. 


Εαν δουλεύετε σε Day Nursery, ακόμη και αν η επιχείρησή σας δε χρησιμοποιεί επίσημα το ECAT, θα το βρείτε πολύ χρήσιμο για την προσωπική σας εξέλιξη. Μπορείτε να μελετήσετε την εγκύκλιο του ECAT  εδώ  και  εδώ.


Παρακάτω θα δείτε ένα video για τη μέθοδο.

3. Νοηματική γλώσσα Makaton

Η Makaton είναι ενα είδος νοηματικής που σκοπός της είναι να ενισχύσει την προφορική γλώσσα σε άτομα με προβλήματα επικοινωνίας. 

Η Makaton χρησιμοποιείται σε:

  • Ενήλικες και παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες
  • Ενήλικες και παιδιά με προβλήματα επικοινωνίας
  • Κρατικά σχολεία
  • Βρεφικούς σταθμούς και Day Nurseries

Προσωπικά έχω δει την εφαρμογή της Makaton σε Day Nurseries αλλα και σε σχολεία ως μέρος της μεθόδου Talk for Writing αλλα και για να ενισχύσει τη δυνατότητα pretend talk των μαθητών. 

Η μέθοδος αυτή μπορεί να χρησιμοποιηθεί:

  • Κατα την αφήγηση ενός παραμυθιου ωστε τα παιδιά να αποστηθίσουν επαναλαμβανόμενες φράσεις και να εσωτερικεύσουν το λεξιλόγιο.
  • Σε δραστηριότητες δραμματοποίησης με σκοπό την ενθάρρυνση της σωματικής έκφρασης.
  • Στην υποστήριξη μαθητών EAL ωστε να κατανοήσουν τα λεγόμενα του Δασκάλου αλλα και τα παραμύθια ειδικά σε στάδιο που δε γνωρίζουν πολλές απο τις λέξεις, και να μάθουν Αγγλικές λέξεις γρηγορότερα.

Παρακάτω μπορείτε να δείτε τη χρήση Makaton σε μια Reception Class:

Η μέθοδος Makaton διδάσκεται μέσω κατάρτισης στον αντίστοιχο φορέα τον οποίο μπορείτε να βρείτε εδώ.

Δείτε επίσης: Η χρήση της Νοηματικής στη Βρετανική Εκπάιδευση



About The Author

Lacris

Η Χριστίνα Παναγοπούλου ζει και εργάζεται ως εκπαιδευτικός στο Λονδίνο απο το 2008. Είναι απόφοιτος του τμήματος ΑΕΙ Προσχολικής Αγωγής Πατρών (ΤΕΕΑΠΗ), και τελειόφοιτος του μεταπτυχιακού προγράμματος Συγκριτικής Εκπαίδευσης του UCL. Απο το 2015 διδάσκει στον κρατικό τομέα της Αγγλίας στην προδημοτική τάξη Reception ενώ τα πρώτα 5 χρόνια στην Αγγλία δούλεψε σε ιδιωτικούς παιδικούς σταθμούς του Λονδίνου με παιδιά ηλικίας 0-5 ετών.

Related posts

Leave a Reply

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *